سیم مفتولی که همه آن را می ‌شناسیم یک سیم مسی تک رشته است که به آن سیم خشک هم می‌ گویند و در تابلو های برق استفاده می‌شود. هادی این سیم از جنس مس است با روکشی از نوع PVC با ولتاژ 450 تا 750 برای جریان های مختلف و ضخامت 1.5 تا 240 میلی‌متر به کار می رود.

اما قصه همین جا تمام نمی‌شود، سیم انواع مختلفی دارد که هر کدام کاربردهای خاص خودشان را دارند. در این مطلب انواع مختلف سیم را معرفی می‌ کنیم تا وقتی به فروشگاه کالای برق می‌ روید کمتر گیج شوید و جنس مورد نیازتان را سریع‌تر بیابید. ابتدا دو دسته‌ بندی کلی:

سیم مفتولی (NYA)

هادی این نوع سیم‌ها از مس نرم شده با عایقی از ماده پلاستیک پی.وی.سی در رنگ‌ های گوناگون شکل گرفته است. ولتاژ اسمی این سیم 750/450 ولت است و برای جریان‌های مختلف با سطح مقطع تا 240 میلی‌ متر مربع ساخته می‌شود. این دسته از سیم‌ ها در تابلوهای برق و تاسیسات نصب ثابت در محیط‌ های خشک در داخل لوله، روی دیوار یا داخل آن به‌ کار می‌رود. بنابراین استفاده از این نوع سیم به‌ طور مستقیم در داخل دیوار مجاز نیست.

سیم نیمه افشان (NYAB)

ساختمان این سیم مثل سیم NYA است ولی نسبت به آن انعطاف بیشتری دارد. ولتاژ اسمی این سیم نیز 450/750 ولت است و در تاسیسات نصب ثابت در محیط‌ های خشک و در داخل لوله به‌ صورت روکار یا توکار به کار گرفته می‌شود. استفاده از این نوع سیم‌ها نیز به‌ طور مستقیم در داخل دیوار مجاز نیست.

این نوع سیم از نظر ساختار شبیه سیم‌ های مفتولی است و ولتاژ آن هم 450 تا 750 ولت است. نسبت به سیم مفتولی انعطاف بیشتری دارد.

سیم افشان (NF)

سیم افشان مجموعه‌ای از تعداد زیادی رشته‌های نازک مسی است و به سیم نرم معروف است. ساختمان این نوع سیم مانند سیم مفتولی و نیمه‌افشان است. ولتاژ نامی آن 300 تا 500 ولت است. انعطاف آن از نیمه‌ افشان بیشتر است و ضخامت آن از سیم مفتولی، به همین دلیل مقاومت الکتریکی کمتری دارد. سیم افشان از سیم مفتولی گران‌تر است؛ چون هزینۀ تولید آن بالاتری دارد.

بررسی تفاوت های سیم و کابل

شناخت نشانه‌های انواع سیم

جنس هادی‌ ها، عایق و نوع کاربرد سیم و کابل با حروف مشخصی روی روکش حک می‌شوند. در ادامه معنی علامت‌ها و حروف روی عایق ‌ها را می‌گوییم.

  • N  علامت سیم مسی است که با استاندارد VDE آلمان ساخته شده.
  • Y  به معنی عایق پروتودور  PVC هر رشته است.
  • S  & Z علامت سیم‌های مخصوص هستند.
  • F  علامت سیم‌های نرم است.
  • A  سیم‌کشی داخل لوله‌ها و M  سیم‌های مقاوم در مقابل رطوبت است.

انواع سیم

سیم  NYA

بدون حرکت در محل‌های خشک و در داخل لولۀ PVC و فولادی نصب می‌شود. از این نوع سیم نباید در زیر گچ استفاده کرد. این نوع با روکش‌هایی به رنگ سبز، سیاه، آبی و قهوه‌ای تولید می‌شود.

سیم  NYM

در محل‌ های خشک یا مرطوب مثلاً زیر گچ، بدون لوله نصب می‌شود. یک لایه با عایق PVC است و کلافی به رنگ سیاه یا خاکستری یا سفید و روکشی به رنگ سیاه، قهوه‌ای و آبی.

سیم  NYFA

در داخل لولۀ PVC  و فولادی نصب می‌شود و برای اشیای قابل حمل استفاده نمی‌شود. سیم‌ های نازک مسی به هم ‎تابیده با مواد PVC عایق شده به رنگ سبز، زرد، سیاه، آبی، قهوه‌ای، زرد، سبز، بنفش و سفید عرضه می‌شوند.

سیم  NYAFZ

سیم‌ های نازک به هم تابیده است که با هم عایق‌ بندی می‌شوند به رنگ سیاه، سفید و قهوه‌ای. این نوع برای روشنایی استفاده می‌شود و به منظور استفاده در وسایل قابل حمل استفاده مناسب نیستند.

  سیم  Y

در داخل لولۀ PVC و فولادی برای زنگ اخبار، تلفن و دستگاه‌های علامت‌دهنده استفاده می‌شود. این سیم‌ ها روکش‌شده با مواد PVC است و در دو، سه یا چهار رشتۀ به هم تابیده و یا تک‌ رشته در رنگ‌های استاندارد و در کلاف‌های صد متری تولید و عرضه می‌ شود.

سیم ارت

سیم ارت با وصل‌ شدن به بدنۀ لوازم برقی از آنها در برابر برق‌ گرفتگی محافظت می‌ کند.

برای استفاده از سیم ارت، ساختمان باید چاه ارت با ساخت کاملا فنی داشته باشد. این سیم نباید به چاه آب یا اسکلت فلزی نصب شود. دلایل استفاده از سیم ارت عبارت‌ اند از: حفاظت و ایمنی تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی، ایجاد شرایط ایدئال برای کار، حذف ولتاژ اضافی، جلوگیری از ولتاژهای ناخواسته، ولتاژ تماسی و صاعقه و اطمینان از قابلیت کار الکتریکی.

 سیم لاکی

سیم لاکی از یک رشته سیم ساخته شده که بر روی آن لایه نازک عایق است. حجم عایق آن کم است؛ به همین دلیل در سیم‌ پیچی‌های موتور و ترانسفورماتور، بسیار از آن استفاده می‌شود و به سیم ترانس هم معروف است. ضخامت آن 0.05 تا 6 میلی‌متر است.